نظریّه های عاشورا (10) نظریّه امر به معروف
47 بازدید
تاریخ ارائه : 11/17/2012 10:14:00 AM
موضوع: اخلاق و عرفان

نظریّه های عاشورا (10) نظریّه امر به معروف

بیان: بر اساس این نظریه، حضرت امام حسین علیه السلام قیام کرد تا به فریضه بزرگ امر به معروف و نهی از منکر عمل کند و جامعه و حکومت فاسد و منحرف آن روزگار را از کجی ها و جاهلیت ها برهاند و به سوی صلاح و رشد اسلامی بکشاند و بدعت ها را بمیراند و سنتهای اصیل قرآنی را زنده کند.

بررسی: این نظریه، نصّ کلام حضرت سیّدالشهداء سلام الله علیه است که در موارد متعددی مطرح کرده است؛ از جمله در وصیت نامه به محمّدبن حنفيّه چنین آمده است: " هذا ما اوْصى‏ بِهِ الْحُسَيْنُ بْنُ عَلِىٍّ اخاهُ مُحَمَّداً الْمَعْروفَ بِابْنِ الْحَنَفِيَّةِ ... انّى ما خَرَجْتُ اشِراً وَ لا بَطِراً وَ لا مُفْسِداً وَ لا ظالِماً، انَّما خَرَجْتُ لِطَلَبِ الْاصْلاحِ فى امَّةِ جَدّى، اريدُ انْ آمُرَ بِالْمَعْرُوفِ وَ انْهى‏ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ اسيرَ بِسيرَةِ جَدّى وَ ابى عَلِىِّ بْنِ ابى طالِبٍ عَلَيْهِ السَّلامُ. "

این نظریه در کتاب حماسه حسینی استاد شهید مطهری، مطرح و تبیین شده است. استاد مطهری عامل اصلی و اساسی در قیام امام حسین ع را عبارت از عمل به فریضه امر به معروف و نهی از منکر دانسته است. البته این نظریه نیازمند به تبیین و توضیح بیشتر است تا پرسش ها و شبهه های موجود نیز پاسخ داده شود.

یکی از این پرسش ها این است که: امر به معروف و نهی از منکر شرایطی دارد و اگر آن شرایط موجود باشد، واجب است و گر نه، واجب نیست. یکی از این شرایط آن است که انسان، احتمال تأثیر بدهد و خطر و ضرری برای آمر به معروف نداشته باشد. در قیام امام حسین ع نه تنها احتمال ضرر برای ایشان وجود داشت بلکه یقین به ضرر جانی و آبرویی و مالی نیز بود همان طور که تاریخ نشان داد و این احتمال به وقوع پیوست.

پاسخ: این دو شرط در موضوعات خصوصی و فردی است ولی در موضوعات عمومی و اجتماعی و سیاسی مهمّ که سرنوشت مسلمانان به آن وابسته است؛ شرط نیست. همانند جهاد در راه خدا که مجاهدان احتمال خطر جانی می دهند و بلکه گاه یقین به کشته شدن دارند ولی بر آنان واجب است و خودشان هم آن را وظیفه خود می دانند و به استقبال شهادت می روند.         

السلام علیک یا اباعبدالله ...

اشهد انّك قد اقمت الصّلوة، و آتيت الزّكوة،

و امرت بالمعروف، و نهيت عن المنكر،

و جاهدت فى اللّه حقّ جهاده،

و عملت بكتابه و اتّبعت سنن نبيّه...‏